Thứ Hai, 16 tháng 9, 2013

Tín hiệu khả quan cho cuộc chiến chống bệnh viêm gan C

Tuy được xem là không trầm trọng bằng benh gan sieu vi B, nhưng viêm gan siêu vi C mãn tính vẫn là “sát thủ thầm lặng” đe dọa mạng sống của nhiều người. Bởi virus siêu vi C mãn tính là một trong những nguyên nhân dẫn đến xơ gan và ung thư gan.
Các bác sỹ chuyên khoa điều trị bệnh viêm gan ở bệnh viện Nhiệt đới thành phố Hồ Chí Minh cho biết: Chỉ khoảng 20% bệnh nhân có triệu chứng biểu hiện ra ngoài, trong khi việc điều trị ở giai đoạn đầu rất hiệu quả. Nhưng vì không phát hiện được bệnh sớm nên đa phần người bệnh đã phải đối mặt với nhiều khó khăn trong việc chữa trị.
Mới đây tại Hà Nội đã diễn ra hội thảo “Điều trị tối ưu viêm gan siêu vi C mạn tính trên bệnh nhân Việt Nam” với sự tài trợ của đại diện Hoffmann-La Roche và sự tham dự của GS H.L.Y.Chan, Giám đốc Viện Tiêu hóa và Trung tâm Gan Hồng Kông. Tại hội thảo, PGS.TS Trịnh Thị Ngọc, khoa Nhiễm, bệnh viện Bạch Mai đã chia sẻ “Việt Nam hiện có khoảng 3,5 triệu người đang bị viêm gan siêu vi C mãn tính. Chi phí cho chữa bệnh khoảng 100 đến 200 triệu đồng cho một phác đồ điều trị kéo dài 1 năm. Với mức thu nhập bình quân đầu người còn thấp, bảo hiểm y tế mới chỉ chi trả một phần… đã ít nhiều ảnh hưởng đến việc điều trị của những bệnh nhân bị viêm gan siêu vi C mãn tính”.
Bệnh viện Nhiệt đới thành phố Hồ Chí Minh cũng thông tin cho biết: có đến 90% bệnh viên nhiễm viêm gan siêu vi C (HCR) không đủ điều kiện tiếp cận với điều trị hoặc phải bỏ dở điều trị do không đủ chi phí. Có những ngày cao điểm, một bác sỹ chuyên khoa phải tiếp hơn 100 bệnh nhân. Điều này cũng khiến bệnh nhân không có nhiều thời gian để nghe tư vấn từ bác sỹ.
Tuy nhiên, tại hội thảo, các chuyên gia y tế cũng đã chỉ ra những tín hiệu tốt cho các bệnh nhân bị viêm gan siêu vi C mãn tính. GS. H.L.Y.Chan khẳng định “Việt Nam có một số thuận lợi trong điều trị bệnh. Đó là người Việt có typ gene (vùng IL28) thuận lợi, đáp ứng điều trị bệnh viêm gan siêu vi C cao khoảng 80%, trong khi ở châu Âu, tỷ lệ này chỉ khoảng 60%, và người châu Phi là 30-40%. Bên cạnh đó, kiểu gene viêm gan siêu vi C ở Việt Nam không thuộc dạng khó và phức tạp. Chính vì vậy, sau khi điều trị với PegIFN alfa-2a đơn trị hoặc phối hợp Ribavirin trong một thời gian theo dõi đủ dài thì có đến hơn 99% bệnh nhân viêm gan siêu vi C vẫn có thể đáp ứng siêu vi bền vững.
Chia sẻ về vấn đề này, bà Inge Kusuma, đại diện của Hoffmann La Roche tại Việt Nam cho rằng cần “Hành động ngày hôm nay cho nhu cầu của ngày mai”. Việc nâng cao nhận thức cho cộng đồng ngay từ ban đầu rất quan trọng. Bên cạnh đó Roche cho biết sẽ nỗ lực đồng hành cùng với bệnh nhân và lực lượng y tế và cả cộng đồng để mang đến nhiều cơ hội hiểu biết, tầm soát và chữa trị hiệu quả hơn. Ngành y tế cũng cần mở trung tâm tư vấn viêm gan miễn phí tại bệnh viện và nên hoạt động càng sớm càng tốt để giúp người dân nói chung và bệnh nhân nói riêng có cơ hội hiểu thêm về cách phòng, chữa và tiến tới đẩy lùi bệnh viêm gan nói chung và viêm gan siêu vi C nói riêng.

Thứ Năm, 12 tháng 9, 2013

Vẫn chưa có kết luận vụ 3 trẻ tử vong tiêm vacxin viêm gan B

Đã gần 2 tháng trôi qua, kể từ khi xảy ra vụ 3 cháu bé sơ sinh tử vong sau khi tiêm vắc-xin viem gan B ở Bệnh viện Đa khoa (BVĐK) Hướng Hóa (Quảng Trị), nhưng kết luận nguyên nhân vụ việc vẫn chưa được đưa ra. Mặc dù Bộ Y tế đã lên tiếng nói không thể tìm nguyên nhân và Bộ Công an đã vào cuộc, nhưng trên thực tế, trong quá trình làm rõ vụ việc thì các vấn đề khoa học liên quan đến chùm tai biến này, vẫn do các cơ quan thuộc Bộ Y tế tiến hành. Vì thế, việc xem xét, cũng như kết luận vụ việc, không thể nói là không trong tầm tay của Bộ Y tế.
Trái với tất cả các lời hứa, cho đến nay, nguyên nhân vụ việc 3 cháu nhỏ tử vong ở Quảng Trị vẫn rơi trong im lặng. Ngày 11/9, dù không phủ nhận việc đã có kết quả kiểm nghiệm toàn bộ các mẫu này, nhưng ông Lê Văn Phủng - Viện trưởng Viện Kiểm nghiệm Quốc gia Vắc xin và Sinh phẩm y tế cho biết, cơ quan Công an đang trong quá trình điều tra và Viện chỉ cung cấp kết quả cho cơ quan yêu cầu giám định. Đơn vị sản xuất là Công ty Vắc xin và Sinh phẩm số 1 đương nhiên cũng từ chối phát ngôn, do không chính thống. Quyền phát ngôn thuộc về Bộ Y tế.
Nhưng, cho đến thời điểm này, Bộ Y tế vẫn im lặng, trong khi người dân vẫn đang hoang mang về chất lượng của vắc-xin, quá trình bảo quản cũng như quy trình tiêm của cán bộ y tế.
Chưa có một kết luận cần thiết, nên cho đến nay, theo một vị Phó Giám đốc BVĐK Hướng Hóa, thì ở đây vẫn chưa thể tiếp tục tiến hành tiêm chủng vắc-xin viêm gan B cho trẻ sau khi sinh trong vòng 24h. Mà không chỉ ở Quảng Trị, một số nơi khác vẫn rất dè dặt với việc tiêm phòng này, khi không rõ nguyên nhân gây tử vong cho trẻ là do thuốc, do bảo quản hay do việc thực hành tiêm. Cũng vì thế, những người trực tiếp liên quan đến chùm tai biến này, là BS Lê Thị Kim Phượng và nữ hộ sinh Nguyễn Thị Hải Thuận cũng phải trong cảnh chờ đợi căng thẳng. Sở Y tế tỉnh Quảng Trị cũng đành chờ đợi.
Kết luận về vụ việc này cần được công bố sớm để các bậc cha mẹ không phải loay hoay trong việc phòng bệnh viêm gan B cho con trẻ, đặc biệt là còn có ý nghĩa như đóng một cái “án treo” lên mọi sự.

Cách phòng ngừa bệnh viêm gan D hiệu quả

Bệnh viêm gan D là một dạng nhiễm trùng ở gan do vi rút viêm gan D (HDV) gây ra. Đây là một loại vi rút RNA gây ra. HDV là một vi rút không đầy đủ vì thế nó đòi hỏi phải có chức năng trợ giúp của HBV để nhân rộng và phát triển. Vì thế nó chỉ xảy ra ở những người có nhiễm vi rút viêm gan B. Viêm gan D có thể là cấp tính hoặc mãn tính.
Viêm gan siêu vi D lây nhiễm như thế nào?
Viêm gan D gây ra hai loại nhiễm trùng: đồng nhiễm hoặc bội nhiễm. Đồng nhiễm là khi có người bị nhiễm HBV và HDV cùng một lúc. Bội nhiễm là khi ai đó đã có bệnh viêm gan B và sau đó bị nhiễm HDV. Điều này có thể là cấp tính hoặc đôi khi nó có thể được chọn như mãn tính HDV.
Vi rút viêm gan D được truyền qua tiếp xúc da hoặc niêm mạc với máu nhiễm trùng .
Tôi có viêm gan D?
Cách duy nhất để biết nếu bạn bị viêm gan D là bằng xét nghiệm máu. Thông thường, các bác sĩ tìm viêm gan D ở những người mắc bệnh viêm gan B.
Xét nghiệm máu có thể biết được tình trạng bệnh đang tiến triển ở giai đoạn nghiêm trọng hay ở giai đoạn nào? Đang ở trong tình trạng viêm gan mãn tính hay cấp tính.
Các triệu chứng là gì?
Thông thường, việc tìm kiếm các bệnh gan D chỉ xảy ra khi bệnh viêm gan của bạn là nghiêm trọng hoặc trở nên tệ hơn. Viêm gan D thường đi kèm với viêm gan B, vì thế các triệu chứng của nó chỉ xuất hiện khi tình trạng đã trở nên nghiêm trọng.
Tây y điều trị viêm gan D
Điều trị viêm gan D mãn tính thường liên quan đến điều trị interferon, một trong hai tiêu chuẩn hoặc pegylated. Các loại thuốc kháng virus được sử dụng trong điều trị viêm gan B, như lamivudine, không có hiệu quả đối với bệnh viêm gan D. Trường hợp bệnh mãn tính có thể tiến triển đến suy gan, và điều trị bằng suy gan là tốt nhất.
Phòng ngừa viêm gan D
Hiện tại chưa có vắc xin chủng ngừa viêm gan D, tuy nhiên có thể ngăn ngừa nhiễm trùng HDV bằng cách chích ngừa viêm gan B do HDV cần HBV để nhân bản. Do đó tránh viêm gan B có thể tránh viêm gan D. Không dùng chung bơm kim tiêm, bàn chải đánh răng,… giữ gìn vệ sinh cá nhân sạch sẽ là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe.

Thứ Ba, 10 tháng 9, 2013

Thức khuya bệnh viêm gan B nặng hơn

Ở bệnh nhân benh gan B, dù ít hay nhiều thì gan cũng đã bị tổn thương do đó nó sẽ ảnh hưởng rất lớn đến tình trạng sức khỏe của người bệnh, ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa chất dinh dưỡng cũng như giải độc của cơ thể. Do đó, một chế độ ăn uống hợp lý kết hợp với nghỉ ngơi, ngủ đủ giấc giữ vai trò đặc biệt quan trọng, góp phần cải thiện tình trạng gan của người bệnh, tránh để những hậu quả xấu xảy ra.
Thiếu ngủ làm cho bệnh viêm gan thêm nặng hơn
Theo các bác sĩ phòng khám chuyên gan 12 Kim Mã, gan là bộ phận lưu trữ điều chỉnh các chức năng của máu. Nếu cơ thể được nghỉ ngơi trong trạng thái yên tĩnh, khi nhu cầu máu của các bộ phận được giảm xuống thì lượng máu đó được trở lại gan. Khi vận động học tập làm việc gia tăng, nhu cầu máu gia tăng, lượng máu tích lũy trong gan lưu thông nhiều hơn nhằm đáp ứng nhu cầu của cơ thể. Nếu thiếu ngủ, hoặc nghỉ ngơi không hợp lí dẫn đến sự thiếu hụt của máu ở gan ảnh hưởng đến sự nuôi dưỡng tế bào gan gây ra khả năng miễn dịch giảm. Với người nhiễm virus viêm gan B, tế bào bị hư hại sẽ rất khó phục hồi và có khả năng nguy hiểm hơn.
Một số bệnh nhân viêm gan B do thiếu ngủ, thức khuya vào ban đêm nên thường có thói quen ăn đêm, nhất là ăn các đồ ăn nhanh, điều đó lại càng làm cho bệnh tình thêm nặng hơn bởi gan của người bệnh vốn đã yếu thì nay lại phải làm việc nặng nề hơn. Vì vậy, đối với bệnh nhân viêm gan B, việc nghỉ ngơi và ngủ đủ giấc giữ vai trò rất quan trọng giúp cho bệnh tình nhanh chóng thuyên giảm.
Thiếu ngủ làm bệnh viêm gan thêm nặng hơn
Lời khuyên của bác sĩ
Viêm gan B là căn bệnh gặp khá phổ biến hiện nay. Bệnh lây lan nhanh và tỷ lệ người bệnh diễn tiến sang xơ gan và ung thư gan rất lớn. Vì vậy, việc phòng và điều trị bệnh viêm gan B sao có hiệu quả là việc làm rất cần thiết.
Người bệnh cần có chế độ ăn uống và tập luyện thể dục thể thao hợp lý để tăng cường sức khỏe. Người bệnh phải kiêng rượu, bia và các loại nước có cồn. Không nên ăn các đồ cay nóng và nhiều dầu mỡ bởi nó sẽ làm cho gan phải làm việc nặng nề hơn. Người bệnh nên tăng cường ăn các loại rau xanh và hoa quả tươi, bổ sung các loại vitamin thiết yếu để giúp lá gan của mình được cải thiện tốt hơn.
Cùng với chế độ ăn uống khoa học người bệnh cần có chế độ nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đủ giấc để đảm bảo sức khỏe. Bệnh nhân viêm gan B nên nghỉ ngơi từ 23h để có được giấc ngủ sâu vào 1-3h sáng, bởi đây là thời gian tốt nhất nuôi dưỡng máu trong gan. Nên ngủ 8 tiếng mỗi ngày, người già là 7-9 tiếng để đảm bảo sức khỏe tốt nhất cũng như góp phần cải thiện tình trạng tổn thương ở gan.
Theo các bác sĩ phòng khám chuyên gan 12 Kim Mã, người bệnh càng chú ý phòng và điều trị bệnh tốt bao nhiêu thì nguy cơ bệnh gan B diễn tiến sang xơ gan và ung thư gan càng ít bấy nhiêu. Người bệnh nên gặp và trao đổi với các bác sĩ chuyên khoa gan để có được những lời khuyên và phác đồ điều trị tốt nhất.
Phòng khám chuyên gan 12 Kim Mã là cơ sở điều trị bệnh gan chuyên nghiệp của Hà Nội, có các thiết bị điều trị và chẩn đoán bệnh gan tiên tiến của quốc tế và đội ngũ các bác sĩ chuyên ngành nhiều kinh nghiệm lâm sàng phong phú, có thể phân tích tường tận bệnh tình của từng bệnh nhân, đưa ra các phương án điều trị thích hợp nhất cho từng bệnh nhân để mang lại hiệu quả điều trị tốt nhất, sớm lấy lại sức khỏe!
Mọi thông tin thắc mắc về bệnh gan vui lòng liên hệ trực tiếp đến số 04.3718.1999 – 04.3734.9392 để được các bác sĩ của Phòng khám chuyên gan 12 Kim Mã giải đáp trực tiếp.

Thứ Bảy, 7 tháng 9, 2013

Cơ chế điều trị viêm gan B

Các triệu chứng của một người mắc bệnh gan thông thường là: mệt mỏi, ngứa, sốt nhẹ, đau tức vùng gan, nước tiểu sẫm màu… và qua xét nghiệm chuyên khoa. Các thuốc điều trị hiện nay cho bệnh nhân viêm gan thực chất không thể chữa trị được dứt điểm cho người đã mắc mà chỉ có vai trò ngăn chặn và hoặc tái tạo một phần, giảm thiểu sự phá hoại của virus cải thiện các triệu chứng bệnh lý mà thôi.
Hiện nay, các thuốc điều trị viêm gan B mãn tính mục đích làm cho siêu vi B ngưng hoạt động, không sinh sản được (đưa về dạng người lành mang mầm bệnh) và như vậy ngăn chặn và giảm thiểu tối đa biến chứng xơ gan và ung thư gan. Khi ấy thử máu chỉ còn vỏ HBsAg mà không thấy HBV – DNA (HBV – DNA = 0). Tỉ lệ này đạt được sau một năm điều trị với lamivudine khoảng 39-72%.
Do đó, người bệnh vẫn phải được bác sĩ chuyên khoa tại bệnh viện có chuyên khoa viêm gan siêu vi lên kế hoạch điều trị và theo dõi liên tục bởi vì siêu vi B vẫn còn tồn tại trong cơ thể và vẫn có khả năng tái hoạt động gây biến chứng tại gan.
Thống kê rằng có rất ít trường hợp cơ thể loại cả vỏ HBsAg tỉ lệ loại trừ hoàn toàn siêu vi B (HBsAg âm tính) khoảng 1% sau một năm điều trị.
Hepatitis_B_virus_v2
Phản ứng của cơ thể với bệnh viêm gan siêu vi B
Cơ thể bệnh nhân hoàn toàn không đủ khả năng nhận biết hoặc loại trừ virut viêm gan B. Vì vậy nên giai đoạn này người bệnh không có triệu chứng gì cả. Cho tới khi mà hệ miễn dịch, kháng thể của người bệnh đủ sức nhận ra có những kẻ thù đang sống chung với mình thì mới bắt đầu sản xuất ra những “vũ khí” để chống lại.
Đối với những trường hợp mắc bệnh viêm gan B khi đã trưởng thành, thường từ tuổi dậy thì đến 30 tuổi. Trong các trường hợp này người bệnh thưòng có những giai đoạn bị vàng da cấp tính hoặc mệt mỏi, kiệt sức, biếng ăn, đau bụng , buồn nôn, da mặt trở nên vàng và nước tiểu có màu vàng đậm như trà đậm. Khi thấy những triệu chứng đó chứng tỏ người bệnh đang mắc siêu vi gan cấp tính.
Một cuộc chiến được mô tả như sau: kháng thể và siêu vi trùng để tìm cách chống lại và đẩy virut viêm gan B ra ngoài, gây ra tình trạng hư hoại các tế bào gan, làm phân tích chất dịch trong gan ra ngoài. Những sắc tố màu vàng thấm vào da và được tiết ra ngoài nước tiểu. Giai đoạn đó được gọi là siêu vi gan cấp tính.
Lúc này người bệnh trở thành benh gan B mãn tính. Việc ăn uống bình thường không có triệu chứng nhiều, đôi khi chỉ mệt mỏi hơn bình thường đặc biệt vào buổi chiều hay trên da xuất hiện các vết đỏ nổi lên trước ngực hay những vết bầm tím ở chân, đau nhức khớp xương, ăn không ngon …Đó là những triệu chứng thường thấy ở những người bị viêm gan siêu vi B kinh niên.
Tóm lại, bệnh viêm gan siêu vi B đa số là không thể chữa trị dứt điểm, chỉ có khoảng 90% những người bị viêm gan B cấp tính lành bệnh sau 1-2 tháng, từ từ bớt vàng da và bệnh nhân được phục hồi. Tuy nhiên, một số sẽ tiếp tục chuyển qua giai đoạn từ cấp tính đến kinh niên.

Viêm gan B bệnh lây truyền qua đường máu

Benh gan B là nhiễm trùng gan phổ biến nhất trên thế giới có thể dẫn đến xơ gan và ung thư gan. Viêm gan B do virus viêm gan B (HBV) gây ra, tấn công và làm tổn thương gan.
Con đường lây nhiễm HBV
Viêm gan B là một bệnh truyền nhiễm gây ra bởi một loại virus lây lan qua đường máu.
Nó không lan truyền qua tiếp xúc thông thường. Bạn không thể bị viêm gan B từ không khí, ôm, chạm vào, hắt hơi, ghế ngồi, ho, nhà vệ sinh, hoặc tay nắm cửa.
Dưới đây là những cách phổ biến nhất của viêm gan B lây sang người khác:
• Tiếp xúc trực tiếp với máu hoặc chất dịch cơ thể người bị nhiễm bệnh
• Quan hệ tình dục không được bảo vệ với một đối tác bị nhiễm bệnh
• Chia sẻ hoặc tái sử dụng kim tiêm với người bị nhiễm (ví dụ, dùng chung bơm kim tiêm hoặc tái sử dụng kim tiêm không đúng cách khử trùng để châm cứu, xăm, xỏ lỗ tai / cơ thể)
• Từ mẹ bị nhiễm cho em bé khi sinh (đây là con đường phổ biến nhất của nhiễm trùng ở những người Việt Nam)
Con đường lây nhiễm bệnh viêm gan B
Đối tượng bị lây nhiễm
Mặc dù viêm gan B có thể lây nhiễm bất kỳ người nào ở bất kỳ tuổi tác nào, nhưng có một số người có nguy cơ cao bị lây nhiễm. Dưới đây là một số nhóm có “nguy cơ cao” bị nhiễm viêm gan B, nhưng hãy nhớ rằng đây không phải là một danh sách đầy đủ:
• Người gốc Á Châu
• Trẻ do người mẹ bị nhiễm viêm gan B sinh ra
• Những người trong gia đình có người bị bệnh viêm gan B (kể cả trẻ sơ sinh, trẻ em và người lớn). Hầu hết người Việt Nam có bệnh viêm gan B mãn tính không biết họ bị nhiễm và có thể vô tình lây siêu vi khuẩn với những người khác. Kết quả là, viêm gan B có thể ảnh hưởng đến toàn bộ một gia đình nhiều thế hệ.
• Những người có quan hệ tình dục không được bảo vệ hoặc có nhiều đối tác tình dục
• Nhân viên y tế, những người chăm sóc sức khỏe và những người tiếp xúc với máu hoặc các chất dịch cơ thể của người bị nhiễm
• Người sử dụng ma túy
• Những người trải qua thẩm tách thận hoặc có chảy máu
Viêm gan B là bệnh nguy hiểm
Bệnh gan B nguy hiểm vì nó là một “căn bệnh thầm lặng” có thể lây nhiễm sang người mà họ không biết. Hầu hết những người bị nhiễm viêm gan B không biết mình bị nhiễm và có thể vô tình truyền virus cho người khác thông qua máu của họ.
Đối với những người bị bệnh mạn tính, có nghĩa là virus có thể ở lại trong gan của họ trong hơn 6 tháng, có tăng nguy cơ phát triển bệnh gan nghiêm trọng sau này trong đời. Các vi-rút có thể nhẹ nhàng và liên tục tấn công gan trong nhiều năm mà không bị phát hiện.
Ung thư gan có thể gây tử vong kể từ khi các triệu chứng chưa xuất hiện cho đến khi quá muộn. 80% bệnh ung thư gan trên thế giới là do HBV mạn tính. Điều tối quan trọng là tất cả mọi người phải xét nghiệm viêm gan B. Ngay cả khi không có bất kỳ triệu chứng nghiêm trọng cho đến khi quá muộn cho phương pháp điều trị để được giúp đỡ.
Triệu chứng
Viêm gan siêu vi B được xem là một “bệnh thầm lặng” bởi vì nó thường không gây ra bất kỳ triệu chứng nào. Hầu hết mọi người cảm thấy khỏe mạnh và không biết họ đã bị nhiễm, có nghĩa là họ có thể vô tình truyền virus cho người khác.
Những người khác có thể có các triệu chứng nhẹ như sốt, mệt mỏi, đau khớp hoặc bắp thịt, hoặc mất cảm giác ngon miệng được nhầm lẫn với bệnh cúm.
Các triệu chứng ít phổ biến hơn nhưng nghiêm trọng hơn bao gồm buồn nôn và nôn mửa dữ dội, vàng mắt và vàng da và dạ dày bị sưng. Các triệu chứng này đòi hỏi sự chăm sóc y tế ngay lập tức và một người có thể cần phải nhập viện.
Trẻ sơ sinh, trẻ em và người lớn không thể để có được thoát khỏi virus sau sáu tháng được chẩn đoán là “người mang siêu vi khuẩn kinh niên trong người” của virus viêm gan B. Điều này có nghĩa rằng họ đang nhiễm HBV mãn tính. Mặc dù người mang siêu vi khuẩn kinh niên trong người có thể không cảm thấy bị bệnh, virus có thể ở lại trong máu và gan của họ suốt đời. Kết quả là, họ có thể truyền virus cho người khác và họ phải sống với nhiều nguy cơ phát triển xơ gan và ung thư gan sau này trong đời.

Thứ Sáu, 6 tháng 9, 2013

Để không phải tiến hành ghép gan

ThS.BS Hồ Tấn Phát, phó khoa nội tiêu hóa - gan mật Bệnh viện Chợ Rẫy TP.HCM, cho biết hằng ngày bệnh viện tiếp nhận hàng chục ca mắc bệnh gan mãn tính giai đoạn cuối bị biến chứng, cần được ghép gan.
Tuy nhiên, việc phẫu thuật ghép gan rất khó khăn mà không phải bệnh nhân nào cũng đủ khả năng đáp ứng như cần người hiến gan (người sống và phải là thân nhân của bệnh nhân hoặc người đã bị chết não), chi phí một ca ghép gan rất lớn (từ hàng trăm triệu đến cả tỉ đồng)...
Có nhiều loại bệnh cần ghép gan nhưng có thể chia thành ba nhóm chính như nhóm bệnh gan cấp tính, nhóm bệnh gan mãn tính và nhóm bệnh ác tính của gan.
Viêm gan cấp do thuốc
Bệnh gan cấp tính thường gặp nhiều nhất là các trường hợp viêm gan cấp. Viêm gan cấp có thể diễn tiến rất nhanh, dẫn đến viêm gan tối cấp, suy gan cấp và tử vong. Bệnh này có nguyên nhân từ thuốc, siêu vi hoặc do một số bệnh lý ít gặp hơn như bệnh viêm gan tự miễn, bệnh Wilson... Riêng viêm gan cấp do thuốc thường gặp nhất là viêm gan cấp do uống paracetamol (đây là thuốc rất phổ biến và không cần kê toa), nếu bị viêm gan do uống thuốc này và diễn tiến nặng, bệnh nhân có thể tử vong nếu không được ghép gan kịp thời.
Tại khoa nội tiêu hóa - gan mật Bệnh viện Chợ Rẫy, viêm gan cấp do thuốc thường gặp nhất là do thuốc kháng lao, vì nước ta có tỉ lệ người mắc bệnh lao khá cao so với nhiều nước trên thế giới. Bệnh nhân được cứu sống hay có thể diễn tiến nặng dẫn đến tử vong tùy mức độ tổn thương của gan và thời điểm nhập viện. Viêm gan cấp tính còn có thể do nhiễm virút viem gan B, virút viêm gan C, viêm gan tự miễn, bệnh Wilson (ứ đồng trong cơ thể)...
Xơ gan do rượu
Những bệnh nhân bị bệnh gan mãn tính giai đoạn cuối không còn khả năng điều trị cần được tiến hành ghép gan. Các nguyên nhân của bệnh gan mãn tính thường gặp là do nhiễm virút viêm gan B, virút viêm gan C, viêm gan ứ mật nguyên phát, viêm đường mật xơ hóa nguyên phát, bệnh lý ứ sắt trong gan, bệnh lý hẹp đường mật.
Đa số trường hợp viêm gan mãn tính ở giai đoạn đầu không có triệu chứng, còn khi xuất hiện những triệu chứng như bụng có nước, vàng da, vàng mắt... là đã tiến triển vào giai đoạn nặng. Do đó, bác sĩ Hồ Tấn Phát khẳng định bệnh viêm gan mãn tính chỉ được phát hiện sớm khi người bệnh khám sức khỏe định kỳ. Với những trường hợp bị nhiễm virut viêm gan B, C không có biểu hiện viêm gan thì có thể chưa cần điều trị mà chỉ theo dõi định kỳ, còn những trường hợp đã có tổn thương ở gan cần điều trị càng sớm càng tốt.
Một bệnh gan mãn tính khác cũng thường gặp là bệnh xơ gan do rượu. Đây là những bệnh nhân có tiền sử uống nhiều rượu, bia và uống liên tục trong thời gian dài. Theo bác sĩ Tấn Phát, người trên 65 tuổi mỗi ngày chỉ được uống tối đa một chai bia, dưới 65 tuổi mỗi ngày uống tối đa hai chai bia, uống nhiều hơn mức này sẽ có nguy cơ bị xơ gan do rượu.
Ung thư gan nguyên phát
Bệnh viêm gan ác tính cần ghép gan thường gặp nhất là ung thư gan nguyên phát. Bệnh chủ yếu là hậu quả của tình trạng nhiễm mãn tính virút viêm gan B và virút viêm gan C. Theo y văn, 80-90% trường hợp bị ung thư gan nguyên phát là do nhiễm virút viêm gan B mãn tính trước đó mà không điều trị hay điều trị không phù hợp hoặc phát hiện bệnh trễ, có cả những trường hợp được điều trị đúng vẫn không ngăn chặn được diễn tiến của bệnh.
Để không phải đi đến giải pháp cuối cùng là ghép gan, theo bác sĩ Hồ Tấn Phát, điều quan trọng nên chủ động phòng chống các bệnh gan, còn khi mắc bệnh cần phát hiện sớm và điều trị đúng bệnh.
Cách phòng và phát hiện sớm các bệnh gan
Theo bác sĩ Hồ Tấn Phát, trẻ sơ sinh cần được tiêm chủng theo chương trình tiêm chủng mở rộng quốc gia, trong đó có chích ngừa viêm gan siêu vi B. Virút viêm gan C vẫn chưa có thuốc chủng ngừa. Những người lớn vì lý do nào đó chưa từng được chích ngừa cần xét nghiệm, kiểm tra đầy đủ các chỉ số về virút viêm gan B. Qua các chỉ số này sẽ biết được bản thân có bị nhiễm virút viêm gan B hay không. Nếu chưa chích ngừa và chưa bị nhiễm virút viêm gan B thì nên chích ngừa. Khi kiểm tra sức khỏe định kỳ nên kiểm tra cả virút viêm gan C vì đa số chỉ kiểm tra virút viêm gan B.
Virút benh gan B và C đều có thể lây qua đường máu, đường tình dục, lây từ mẹ sang con (đặc biệt là virút viêm gan B) hoặc qua đường tiêm chích. Trước khi kết hôn, hai người nên xét nghiệm tầm soát virút viêm gan B và C để có biện pháp phòng ngừa lây bệnh cho vợ hoặc chồng. Ngoài ra, cần hạn chế uống rượu bia, không dùng những loại thuốc có hại cho gan, đặc biệt là những loại thuốc lạ. Khi mắc bất kỳ bệnh gì cũng phải uống thuốc theo chỉ định của bác sĩ. Nên ăn đạm thực vật, rau, trái cây và có chế độ vận động hợp lý. Không để cơ thể tăng cân nhiều vì dễ dẫn đến tình trạng tích tụ mỡ trong gan.
Với những người đã mắc bệnh gan mãn tính, tuyệt đối không được uống rượu, bia và cần ăn chế độ ăn ít muối. Ngoài ra, người mắc bệnh gan cần chú ý mỗi khi uống thuốc, đặc biệt với những loại thuốc không cần kê toa như Paracetamol...